Archive for the ‘ Gebouwen ’ Category

De geschiedenis van verdwenen woningen in Alken Centrum

Inleiding

Zoals reeds in het artikel van juni 2015 werd aangehaald is het archief van het kadaster een grote hulp bij opzoekingswerk over personen en goederen. Vandaag gaan we het hebben over de woning van Hubertine Martens die omstreeks 1960 gesloopt werd om plaats te maken voor een parkeerplaats aan de kerk. De oudere ♥ Alkenaren  zullen zich dit huis nog wel herinneren!

 

Hoogdorpstraat richting gemeentehuis

 

Het huis Hubertine Martens

Hubertine Martens werd geboren te Alken op 27 november 1889 en overleed op 31 augustus 1968 te Mol. Zij was gehuwd met Hubert Alfons Cosemans maar werd reeds weduwe op 36-jarige leeftijd. Zij was winkelierster en baatte ook de herberg uit.  Eén van haar broers was onderwijzer Désiré Martens uit de Meerdegatstraat. Zij had ook nog een zuster Marie Theresia, missiezuster in India.

Op onderstaande foto ziet men tussen de kerk en het huis een deel van de huidige pastorie. Achteraan rechts het gemeentehuis en verder “’t Bergske” de bakkerij Castro.

Zicht hoogdorp

 

De tuin achter de woning en daarachter de tuin van de pastorie was afgeboord met een stenen muur zodat het steegje van de Hoogdorpstraat naar de Sint-Aldegondislaan “tussen de stenen muurtjes” werd genoemd.

 

Tussen de stenen muurtjes

 

 

kerk centrum2

Hoogdorp 111

Rechts de woning waarvan sprake

 

Huidige toestand

 

Historiek

Op de kaart van Alken Centrum omstreeks 1822 had de woning het perceelnummer 360, (klik op de kaart en vergroot). Rechts in het blauw met perceelnummer 361 was het toenmalig gemeentehuis.

 

blad 0780

 

Omstreeks 1820 woonde er Laurent Vendrix, klompenmaker en herbergier, overgrootvader van Camille Vendrickx, onderwijzer te Alken en betovergrootvader van Lutgarde Vendrickx –heeft gewerkt op de burgerlijke stand van onze gemeente–  en haar broer Luc Vendrickx, priester en nadien kanunnik en algemeen secretaris van het Bisdom Limburg († Hasselt 1992).

Luc Vendrickx

 

Vendrix

 

Hieronder de gegevens (na 1838) van perceel 360 uit de kadaster-archieven, met vermelding “Weduwe Laurent”.

Vendrickx

 

Samenstelling gezin

VENDRIX Laurent

Klompenmaker, herbergier
= 07‑12‑1783 Alken                               + 03‑08‑1838 Alken
(zoon van VENDRIX Arnold en JANS Elisabeth Catharina)
x     14‑01‑1818 Alken
MOMMEN Maria Joanna
= 04‑04‑1794 Alken                            + 03‑08‑1859 Alken
(dochter van MOMMEN Nicolas en ESSELEN Maria Agathe)

Uit dit huwelijk:

  1. Joannes Arnold

Priester gewijd te Luik op 21 augustus 1842, pater Aloysïus
* 06‑11‑1818 Alken                   + 27‑07‑1893 Sint‑Truiden
= 06‑11‑1818 Alken
(doopgetuigen: Ademus Vendrickx ‑ Maria Mommen)

  1. Joannes Nicolaes

* 09‑11‑1820 Alken                   + 09‑09‑1821 Alken
= 09‑11‑1820 Alken
(doopgetuigen: Nicolaus Mommen ‑ Gertrudis Vendrix)

  1. Louis

Pater Aloïsius
* 02‑08‑1822 Alken                   + 03‑03‑1893 Hasselt
= 03‑08‑1822 Alken
(doopgetuigen: Arnoldus Vendrikx ‑ Maria Ida Mommen)

  1. Maria Joseph

Ongehuwd, winkelierster
* 02‑06‑1824 Alken                   + 13‑02‑1890 Alken
= 02‑06‑1824 Alken
(doopgetuigen: Petrus Joannes Vendrikx ‑ Anna Maria Josepha Mommen)

  1. Anna Elisabeth

Religieuze te Gent
* 04‑09‑1826 Alken                   + 22‑07‑1909 Gent
= 05‑09‑1826 Alken                   ∩ 24‑07‑1909 Gent
(doopgetuigen: Nicolaus Vendrikx ‑ Maria Elisabeth Mommen)

  1. Maria Agatha

Ongehuwd
* 04‑12‑1828 Alken                   + 26‑09‑1881 Alken
= 04‑12‑1828 Alken
(doopgetuigen: Joannes Nicolaus Mommen ‑ Anna Gertrudis Vendrikx)

  1. kind zonder leven

* 02‑02‑1831 Alken                   + 02‑02‑1831 Alken

  1. Maria Catharina

Kloosterlinge
* 01‑01‑1832 Alken                   + 13‑02‑1909 Luik
= 08‑01‑1832 Alken
(doopgetuigen: Guilielmus Noelanders ‑ Anna Maria Thoelen)

  1. Henricus Amandus

Bakker
* 16‑02‑1834 Alken                   + 09‑12‑1918 Alken
= 16‑02‑1834 Alken                   ∩ 12‑12‑1918 Alken
(doopgetuigen: Joannes Vendrickx ‑ Anna Maria Billen)
x 19‑02‑1862 Alken met BECKERS Maria Ludovica Alphonsia
(dochter van BECKERS Louis en ISTAZ Anne Catherine)

  1. Felix Antonius

* 02‑01‑1836 Alken
= 02‑01‑1836 Alken
(doopgetuigen: Ludovicus Vendrix ‑ Josepha Vendrickx)

  1. Petrus Hubertus

Ongehuwd, schatbewaarder van de kerkfabriek, winkelier
* 22‑12‑1838 Alken                   + 07‑05‑1913 Alken
= 22‑12‑1838 Alken                   ∩ 15‑05‑1913 Alken
(doopgetuigen: Arnoldus Hayen pro Petro Mommen ‑ Maria Oda Briers)
Het gezin Laurent Vendrix-Mommen had dus 11 kinderen,  waaronder 4 kloosterlingen. Spijtig genoeg ontbreekt het bidprentje van Maria Catharina Vendrickx kloosterlinge, overleden in 1909 te Luik.

 

Vendrickx007_01

 

 

 

 

 

 

 

 

Vendrickx007_03Vendrickx009-01

 

Om toch even in de sfeer van bidprentjes en kloosterlingen te blijven kan ik ook nog dit vermelden: de vrouw van Laurent Vendrix –Maria Joanna Mommen– had een broer Petrus Mommen.

 

Mommen-55006pro-genVendrickx009-03

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Na de dood van Maria Joanna Mommen in 1859 werd de winkel uitgebaat door Petrus Hubertus Vendrickx en zijn zus Maria Josephina tot bij haar dood in 1892.

kinderen Laurent

Bij de dood van Petrus Hubertus Vendrickx in 1913 komt het huis in bezit van de familie Joseph Vendrikx – Theresia Lambrechts. Joseph was de kleinzoon van Laurent Vendrix. Theresia Lambrechts was de tante van o.a. Maurice Lambrechts, gewezen secretaris van onze gemeente (° 1893 – †1968).

Joseph Vendrikx

 

Vendrickx-Lambrechts

 

Vendrickx Camille

 

In 1917 verkoopt Joseph Vendrikx (organist en gemeenteontvanger) de woning aan Hubertus Alphonsus Cosemans maar deze sterft zeer jong en het huis gaat over naar zijn echtgenote Hubertine Martens.

 

Cosemans

 

Hubertus Cosemans

 

De gemeente koopt in 1957 de woning die in 1959 wordt afgebroken om plaats te maken voor een parkeerruimte voor de ingang van de kerk.

1957Gemeente Alken

 

 

 

 

Tot slot

blad 0805 Hoogdorpstraat

Vroeger

IMG_0359a - kopie

Nu

Advertenties

Het Kadaster als hulp en ondersteuning voor Genealogie

blad 0750

Inleiding.

Het vele opzoekingswerk van Jos Grosemans – lid van onze Geschiedkundige Kring- bij het Kadaster te Hasselt heeft ons in staat gesteld een terugblik te construeren van wie er (en waar) in Alken leefde bij de Franse revolutie (1796) en ook kort daarna. Dit zoekwerk betekent dan ook een grote hulp voor genealogisch onderzoek en informatie.

Tevens hadden we in onze kring kaarten van Alken met perceelnummers van vóór 1820 (omwille van veiligheid en archivering zijn deze thans overgemaakt aan het Rijksarchief te Hasselt). Daarom hier een voorsmaakje.

De Zwarte Winning.

foto zwarte winning

kaart

 

Even een kort stukje uit het boek (1980) van de geschiedenis van Terkoest geschreven door Florent Punie en Jos Jacobs over de Zwarte Winning in de Molenstraat te Alken. Daarin stellen ze dat tijdens het Hollands Bestuur (1815-1830) de heer Hendrik Pijp, rentenier uit Hasselt de eigenaar was van deze hoeve.

Florent Punie

Nu blijkt uit een huurovereenkomst (pacht) tussen de heer Pijp en pachter Jean Vandebrouck van 1799 dat we mogen stellen dat naar alle waarschijnlijkheid de heer Pijp de koper was van het zwartgoed!

 

blad 0770 Document Alken 1799

Vandebrouck

Joannes Vandebrouck en zijn echtgenote Elisabeth Grosemans hadden 2 gehuwde kinderen.

Zoon Joannes Hendericus vestigt zich in de Vliegstraat. Nakomelingen daarvan zijn b.v. de families :

  • Joseph Theophiel Loix- Raskin in de Grootstraat, ( o.a. Firmin en Remi ).
  • Desiré Loix –Joris in de Stationsstraat, (Albert)
  • Remi Loix-Jans in de Vliegstraat, (o.a Maurice)
  • Edmond Vandebroek in de Vliegstraat
  • Marcelina Vandebroek

Dochter Anna Elisabeth Vandebrouck huwt Andreas Schoeps. Nakomelingen zijn b.v. de families:

  •  Hubert Vesters-Froyen in de Motstraat (o.a. Paul)
  •  Jacobus Moens-Polus op de Steenweg (o.a. Paul)
  •  Eduard Baerts-Melaer in de Vliegstraat (o.a. Valère)

De “Eerste spadesteek” op de nieuwe wijk “Langveld” Deel III

In Deel I en Deel II is uitvoerig via foto’s het ontstaan van de nieuwe wijk “Langveld” achter het voetbalplein weergegeven. Volgens de plannen zullen er 136 gezinnen kunnen gaan wonen.

Gisteren 18 februari 2014 is er een aanvang genomen met de bouw van woningen op de nieuwe wijk “Langveld”. Een graafmachine heeft de eerste “spadesteek” uitgevoerd voor de fundering van een 14-tal woningen.

IMG_2061

IMG_2063

IMG_2065

Vandaag: 6 maart 2014, beton storten voor funderingen.

IMG_2078

IMG_2080

7 maart: betonplaat gieten.

Naamloos_panorama1

13 maart 2014

We schrijven 29 maart 2014 – drie blokken van drie huizen zijn reeds gestart!

IMG_2101

IMG_2103

IMG_2106
Wordt vervolgd.

De Zwarte Winning

Dit domein, oorspronkelijk een klein Augustinessenklooster en na de Franse Revolutie “Augustijne Woning” geheten dateert uit se 18de eeuw (1769) en is gelegen in de Molenstraat te Alken.

Deze kwadraat kloosterhoeve destijds omgeven door beemden, boomgaarden en landerijen en renend aan de oude beek was eigendom van baron de Saren. Wellicht gasthuiszusters-Augustinessen die in toepassing van de regel van de H. Augustinus de behoeftigen, gebrekkigen en zieken  alle hulp en verzorging boden.

Zoals heden lag de woning een veertigtal meter van de weg en gedeeltelijk omgeven door een visvijver. Naast de weg, rechts van de oprit bevond zich een klein gastenverblijf voor de opvang van hulpbehoevenden.

Er tegenover richting molen, bevond zich een kleine bidkapel. Rond 1890 in verval geraakt werd ze op die plaats niet meer hersteld omwille van verkeershinder. Een nieuwe wegkapel  werd wat verder aan de overkant opgericht en ook omstreeks 1935 weer vervangen door de huidige.

Onder de Franse revolutie (1796) werd deze kloosterhoeve verbeurd verklaard en verkocht. Al de kerkelijke goederen werden publiekelijk verkocht en kregen van de christelijke bevolking  de benaming “zwartgoed”.  Hiermee bedoelend dat al degenen die het kochten verdoemd waren. Zo verwierf de Augustijne woning de volkse benaming “Zwarte Winning”.

Wie nu precies de zwartkoper was is ons niet zeer duidelijk. Was het de ons oudst bekende bezitter Pijp Hendrik, rentenier uit Hasselt die het goed reeds in eigendom had onder het Hollands Bestuur (1815-1830)?

Uit erfenisregeling verwierf Pijp Marie uit Hasselt dit erf in 1856. Twintig jaar later ging de “Zwarte Winning” in verdeling over naar de kinderen van Pieter-Jan Raskin-Derethy uit Alken. In 1885, dertien jaar vóór zijn aankoop van de “Geuzentempel” kocht notaris Hechtermans-Hermans  uit Hasselt dit goed dat hij nadien verpachtte. Andermaal ingevolge erfenisdeling bekwam zijn dochter Marie Constance naast de “Geuzentempel” ook deze hoeve in 1957.

Deze alleenstaande dame had sedert 1957 een aangenomen zoon. Het betrof Hechtermans (alias Radelet) Fernando Cyrano geboren te Rezende (Brazilië) op 22 januari 1911. Na het overlijden van zijn “moeder”  in 1959 werd Fernando erfgenaam van de bezittingen Hechtermans.

Hij verkocht in 1961 de “zwarte Winning” aan Kumpen Joseph uit Sint-Lambrechts-Herk die het op zijn beurt in 1972 verkocht aan de familie Van Engelant Jan. Deze liet het gebouw in zijn oorspronkelijke staat prachtig herstellen.

Bron: TERKOEST evolutie naar eigen Parochie van Jacobs Paul en Punie Florent.

De oude Gendarmerie

In 1876 deed de gemeente Alken een aanvraag tot oprichting van een Rijkswachtbrigade aan de toenmalige Minister van Binnenlandse Zaken.  Op 6 februari richt de heer Provinciegouverneur een schrijven aan de gemeente Alken  met het verzoek een logement te zoeken voor de brigade gendarmen.  Op de gemeenteraad van 14 februari 1877 geeft de schepen  de Corswarem te kennen dat de heer notaris Thenaers  genegen is om een kazerne te vervaardigen van zijn gebouw op de hoek van de Hameestraat en de Doktoorstraat. (tekst uit de gemeentelijke notulen 1877)

Nadat de Rijkswacht zijn nieuwe lokalen aan de stationstraat tegenover het Retraitehuis had ingenomen  werd de oude gendarmerie een specerijenwinkel en beenhouwerij uitgebaat door  Henri  Knaepen  van Sint-Truiden  gehuwd met Hubertina  Felicita Cosemans samen met Robert Cosemans broer  van  Hubertina  Felicita Cosemans en gehuwd met Maria Heylands.  Later zullen beide families  verhuizen naar de Hoogdorpstraat tegenover de kerk. Later meer daarover in een ander artikel.

Op het uithangbord kan men nog lezen H. Knaepen-Cosemans.

Verder ziet men de muur van het goed D’Awans wat later zal verkaveld worden voor woningen.

Helemaal onderaan de toestand in 2012.